Bu proje, Fransız seyyah Charles Texier’nin Türk cami mimarisinin özgün bir karakter taşımadığı, Arap, Pers ve Bizans mimarlık geleneklerinin taklidi olduğu yönündeki görüşlerini, 19. yüzyıl Avrupa’sının oryantalizm anlayışı ve sanat tarihi yazımı bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın merkezinde, Texier’nin Ramazanoğulları döneminde inşa edilen Adana ve Tarsus Ulu Camilerine ilişkin hazırladığı, ancak yayımlayamadığı mimari çizimler bulunmaktadır. Günümüzde Londra’daki Royal Institute of British Architects (RIBA) arşivinde korunan bu çizimler, Texier’nin yayımlanmış metinleriyle birlikte değerlendirilecektir.
Araştırmada, söz konusu camilerin plan şemaları, mimari kuruluşları ve süsleme özellikleri, Anadolu, Suriye ve Mısır’daki İslam mimarisi örnekleriyle karşılaştırılacaktır. Böylece Texier’nin Türk cami mimarisinin kökenine ilişkin değerlendirmelerinin tarihsel ve mimari açıdan tutarlılığı sorgulanacaktır. Çalışmada ayrıca, 19. yüzyıl Avrupa’sında hâkim olan özgünlük, köken ve kültürel kimlik arayışlarının mimarlık tarihi yazımına etkileri ele alınacaktır.
Projenin temel katkısı, Texier’nin henüz yayımlanmamış çizimlerini bilim dünyasına kazandırmak ve bu görsel belgelerin tarihsel kaynak değerini ortaya koymaktır. Bunun yanında araştırma, Doğu Akdeniz İslam mimarisindeki biçimsel ve kültürel süreklilikleri tartışarak Türk sanat tarihi yazımının oluşumunda etkili olan düşünsel yaklaşımların eleştirel biçimde değerlendirilmesine katkı sağlayacaktır. Bu yönüyle çalışma, mimari eserlerin yalnızca biçimsel özelliklerini değil, onları yorumlayan araştırmacıların tarihsel koşullarını ve yöntemlerini de inceleyerek sanat tarihi araştırmalarına yeni bir bakış açısı sunmayı hedeflemektedir.