Sessiz Mahalle


Hıdımoğlu I., Özmen E. (Danışman (Yürütücü Gerçek Kişi Olan Projede))

  • Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
  • Proje Grubu: Sosyal Bilimler
  • Projenin Yürütüldüğü Birim: SALİHLİ MESLEK YÜKSEKOKULU
  • Başlangıç Tarihi: Haziran 2026
  • Bitiş Tarihi: Haziran 2027

Özet

Kentleşme ve nüfus yoğunluğundaki artış, çevresel gürültü kirliliğini modern kent yaşamının en önemli sorunlarından biri haline getirmiştir. Ulaşım, inşaat faaliyetleri ve sosyal aktivitelerden kaynaklanan bu gürültü, sadece halk sağlığını değil, aynı zamanda konut sakinlerinin yaşam kalitesini ve bilişsel sağlığını da doğrudan etkilemektedir. Literatürde gürültünün sosyo-ekonomik statü ve konut memnuniyeti ile ilişkisi incelenmiş olsa da gürültünün konut fiyatları üzerindeki doğrudan ekonomik etkisinin yerel ölçekte ve güncel verilerle analiz edilmesine yönelik çalışmalar sınırlıdır. Bu araştırma projesi, bu boşluktan hareketle, "Sessiz Mahalle" konsepti çerçevesinde, belirlenecek bir pilot mahallede gürültü seviyelerinin konutların kira ve satış bedelleri üzerindeki etkisini bilimsel yöntemlerle analiz etmeyi amaçlamaktadır. Projenin temel hedefi, gürültünün gayrimenkul değeri üzerinde ölçülebilir bir ekonomik faktör olup olmadığını ve bu faktörün konut tercihleri üzerindeki rolünü ortaya koymaktır. Projenin metodolojisi, saha çalışması, coğrafi bilgi sistemleri (CBS) analizi ve istatistiksel modellemeyi kapsayan karma bir yaklaşıma dayanacaktır. İlk aşamada, Salihli ilçesinde belirlenecek pilot mahallede (çalışma alanı), önceden tanımlanmış bir grid sistemine göre ölçüm noktaları tesis edilecektir. Bu noktalarda, profesyonel ses seviyesi ölçüm cihazları (desibel metre) kullanılarak günün farklı saatlerini (gündüz/gece) ve haftanın farklı günlerini (hafta içi/sonu) temsil edecek şekilde A-ağırlıklı eşdeğer gürültü seviyeleri kaydedilecektir. Eş zamanlı olarak, gürültü kaynakları (trafik, inşaat, insanlar vb.) kategorize edilerek geçici ve kalıcı gürültü profilleri çıkarılacaktır. Toplanan bu veriler, bir CBS yazılımı (örn: QGIS) aracılığıyla mekânsal enterpolasyon (örn: IDW veya Kriging) yöntemleri kullanılarak işlenecek ve mahallenin detaylı bir gürültü haritası üretilecektir. Bu harita, gürültü seviyelerini "sessiz" (yeşil), "orta gürültülü" (sarı) ve "en gürültülü" (kırmızı) olarak görselleştiren tematik katmanlar içerecektir. Araştırmanın ikinci aşamasında, aynı mahalledeki güncel konut (kira ve satış) ilan verileri çevrimiçi emlak portallarından toplanacaktır. Bu veriler, konum, büyüklük, oda sayısı ve bina yaşı gibi temel hedonik değişkenler açısından standardize edilecektir. Proje yürütücüsü olan Salihli Meslek Yüksekokulu Emlak Yönetimi Programı öğrencisi, program kapsamında edindiği temel gayrimenkul değerleme ve emlak pazarlaması yetkinliklerini bu veri toplama ve sınıflandırma sürecinde aktif olarak kullanacaktır. Şehir ve Bölge Planlama alanında uzman olan proje danışmanının akademik rehberliğinde, CBS ortamında üretilen gürültü haritası ile standardize edilmiş gayrimenkul değer verileri mekânsal olarak çakıştırılacaktır. Gürültü seviyeleri ile konut fiyatları arasındaki ilişkiyi analiz etmek amacıyla korelasyon analizi ve çoklu regresyon modellemesi gibi istatistiksel teknikler uygulanacaktır. Proje sonucunda, gürültünün konut fiyatları üzerindeki negatif veya pozitif etkisi (ticari alanlar için) istatistiksel olarak ortaya konulacaktır. Beklenen temel çıktılar; pilot bölgeye ait bir mekânsal gürültü veri tabanı, yüksek çözünürlüklü tematik gürültü haritaları ve gürültü-fiyat ilişkisini modelleyen bir analiz raporudur. Bu proje, gayrimenkul değerleme uzmanlarına, şehir plancılara ve yerel yönetimlere, kentsel planlama ve müdahale (ses bariyerleri vb.) kararlarında kullanılabilecek somut bir veri sunacaktır. Ayrıca, konut arayışındaki vatandaşlar için yaşam tarzlarına uygun, daha bilinçli kararlar vermelerini sağlayacak bir rehber niteliğinde olarak önemli bir toplumsal katkı ve yaygın etki potansiyeli taşımaktadır. Çalışmanın bilimsel bulgularının, proje tamamlandıktan sonra ulusal/uluslararası bir kongrede (poster veya sözlü bildiri) sunulması ve uluslararası hakemli bir dergide makaleye dönüştürülmesi hedeflenmektedir.