Dış Kaynaklı Proje Süreçleri Yönetim Sistemi
Keser B. (Danışman (Yürütücü Gerçek Kişi Olan Projede)), Uyar O., Davazlı E., Uygun E.
İklimlendirme (HVAC) sistemlerinden elde edilen kondens suyu, miktar olarak anlamlı bir kaynak oluşturmasına
rağmen içerdiği metal iyonları ve bazı çözünmüş inorganik bileşenler nedeniyle çoğu zaman doğrudan kullanıma
uygun değildir. Bu sular, özellikle bakır borular, alüminyum ısı eşanjörleri, galvanizli yüzeyler ve paslanmaz çelik
bağlantılarla temas ettiğinde Cu²⁺, Zn²⁺, Ni²⁺, Al³⁺ ve Fe iyonları gibi metallerin suya geçmesine neden
olabilmektedir. Aynı şekilde Cl⁻, SO₄²⁻ ve NO₃⁻ gibi iyonların da kondens suyunda bulunması, suyun hem
endüstriyel süreçlerde hem de tarımsal uygulamalarda kullanılmasını sınırlamaktadır. Buna rağmen, kondens
suyunun düşük organik madde içeriği ve düşük tuzluluk seviyesi, uygun arıtma yöntemleri uygulandığında önemli
bir geri kazanım potansiyeli sunduğunu göstermektedir.
Bu araştırma önerisinin temel amacı, kondens suyunun içerdiği metal iyonlarını uzaklaştırmak ve mineral
dengesini iyileştirmek için biyobazlı malzemelere dayanan çok kademeli bir arıtma sistemi tasarlamak ve bu
sistemin performansını deneysel olarak değerlendirmektir. Projede, 3B yazıcı ile polilaktik asit (PLA)
malzemeden üretilecek modüler filtre gövdesi içerisinde sırasıyla ön süzme, adsorpsiyon ve mineralizasyon
aşamalarını içeren bir filtrasyon hattı kurulacaktır. İlk aşamada mısır püskülü kullanılarak sudaki partikül
maddelerin tutulması hedeflenecek; ikinci aşamada çay posası, kahve posası ve kalsine edilmiş yengeç kabuğu
gibi üç farklı biyobazlı adsorbanın metal iyonu giderim performansı karşılaştırılacaktır. Her adsorban
uygulamasından sonra ICP-MS ve iyon kromatografisi analizleriyle suyun kirletici profili belirlenecektir. Son
aşamada ise mısır koçanı temelli üç farklı biyokarbon karışımı kullanılarak suyun pH, iletkenlik ve sertlik değerleri
düzenlenerek hidroponik ve süreç suyu kullanımına uygun bir mineral yapı elde edilmeye çalışılacaktır.
Bu proje, kondens suyunun geri kazanımına yönelik literatürde parçalı hâlde ele alınan biyobazlı arıtma
yaklaşımlarını tek bir modüler sistemde birleştirmesiyle özgün bir mühendislik katkısı sunmaktadır. Ayrıca düşük
maliyetli adsorbanlar ve tarımsal atık temelli biyokarbonların kullanımını destekleyerek sürdürülebilir arıtma
teknolojilerine bilimsel ve uygulamalı açıdan yeni bir çerçeve kazandırmayı hedeflemektedir.